ROZPOZNAWANIE BRAKU ODPOWIEDNICH SKŁADNIKÓW W GLEBIE
Zbadanie ilości przyswajalnych składników pokarmowych w glebie ma duże znaczenie dla właściwej jej uprawy oraz przygotowania do wysiewów i nasadzeń roślin. Umożliwia bowiem zastosowanie właściwych nawozów organicznych i mineralnych. Wraz z plonami warzyw, owoców i kwiatów zabiera się corocznie z ogródka znaczne ilości składników pokarmowych potrzebnych do właściwego wzrostu roślin. Jednakże, stosując jednocześnie nawozy organiczne i mineralne, wzbogacamy glebę w te składniki ponownie. Z tych względów systematyczna kontrola zasobności gleby w składniki pokarmowe jest podstawowym warunkiem racjonalnego nawożenia roślin i pozwala zapobiegać wystąpieniu zarówno niedoboru, jak i nadmiaru składników pokarmowych w glebie.
W pewnym stopniu wskaźnikiem zasobności gleby w składniki lub ich niedoboru jest wygląd roślin, o czym już wzmiankowano. Bardziej miarodajnym sposobem określenia zasobności gleby w potas, fosfor, magnez i mikroelementy przyswajalne dla roślin oraz sposobem określania pH gleby (jako wskaźnika dla celów wapnowania) jest chemiczna analiza gleby, wykonywana przez specjalistyczne laboratoria. Pozwala ona określić niską, średnią, dużą i bardzo dużą zawartość składników pokarmowych w okresie wegetacji roślin w ogródku. Aby analiza ta dała rzeczywisty obraz, muszą być prawidłowo pobrane próbki. Ograniczamy się wówczas przeważnie do warstwy uprawnej, grubości około 20 cm. Gdy zajdzie potrzeba zbadania warstw głębszych, np. w części sadowniczej działki czy ogródka, wtedy próbki warstwy uprawnej i pobrane głębiej należy brać oddzielnie. Trzeba jednak zaznaczyć, z jakiej głębokości próbki pobrano, np. 0-20 cm, 20-40 cm itd. Badana gleba nie powinna być mokra, lecz w takim stanie wilgotności, w jakim nadaje się do uprawy.
Z ogródka, o jednolitym rodzaju gleby, ukształtowaniu terenu, jednolitym rodzaju uprawianej poprzednio rośliny oraz nawożenia organicznego i mineralnego, pobiera się 5-10 próbek pojedynczych z przypadkowych miejsc, lecz równomiernie rozmieszczonych na całej powierzchni ogródka. Próbki takie pobiera się, wycinając szpadlem równe płaty pionowe warstwy uprawnej, grubości 1 cm, na głębokość około 20 cm. Wszystkie pobrane próbki łączy się i dokładnie miesza, po czym przesyła (w torebce foliowej, o wadze ok. 1 kg) do którejś ze stacji chemiczno-rolniczej, podanych poniżej.
| Adres stacji | Wojewódzki zasięg działania |
| 1 | 2 |
| 15-027 Białystok | białostockie, łomżyńskie, suwalskie |
| ul. Ogrodowa 10 | |
| 85-090 Bydgoszcz | bydgoskie, toruńskie, włocławskie |
| ul. Powstańców Wlkp. 6 | |
| 80-874 Gdańsk | gdańskie, elbląskie |
| ul. Na stoku 48 | |
| 44-100 Gliwice | katowickie, częstochowskie, bielskie |
| ul. Sowińskiego 26 | |
| 66-400 Gorzów Wlkp. | gorzowskie, zielonogórskie |
| ul. Teatralna 25 | |
| 25-112 Kielce | kieleckie, radomskie, tarnobrzeskie |
| ul. Wapiennikowa 21 | |
| 30-133 Kraków | krakowskie, nowosądeckie, tarnowskie |
| ul. Kołowa 3 | |
| 75-411 Koszalin | koszalińskie, słupskie |
| ul. Partyzantów 7/9 | |
| 20-810 Lublin | lubelskie, zamojskie, chełmskie, bialsko- |
| ul. Sławinkowska 5 | -podlaskie |
| 20-810 Łódź | łódzkie, skierniewickie, piotrkowskie |
| ul. Zbocze 16a | |
| 10-444 Olsztyn | olsztyńskie, ostrołęckie |
| ul. Kołobrzeska 11 |
| 1 | 2 |
| 45-233 Opole ul. Oleska 123 | opolskie, sieradzkie |
| 60-163 Poznań ul. Sieradzka 15 | poznańskie, leszczyńskie, konińskie, kaliskie |
| 35-021 Rzeszów ul. Anieli Krzywoń | rzeszowskie, krośnieńskie, przemyskie |
| 70-483 Szczecin
Al. Wojska Polskiego 117 |
szczecińskie, pilskie |
| 05-440 Wesoła k.Warszawy ul. Żółkiewskiego 17 | warszawskie, ciechanowskie, płockie, siedleckie |
| 50-244 Wrocław Plac Engelsa 5 | wrocławskie, legnickie, jeleniogórskie, wałbrzyskie |
Zadaniem tych stacji jest nie tylko dokonywanie analiz gleby, ale również udzielanie porad w sprawie nawożenia roślin. Stacje za wykonanie analizy pobierają opłaty według ustalonego cennika.